Gure ikerketako lehen topaketarekin hasten gara, “diseinuko Monster High” baten saltzailea. Metro irteera batean gelditu ginen, elkarrekin bere iragarkiari eta diseinuari buruz hausnartzeko. Ezezagun batek, X Jauna deituko diogu, bere Monster Higharen inguruan “diseinu nahiko berezia du, ez da tipikoa, kasualitate bat edo arropa normala, diseinuzko arropa bat bezalakoa da” dio. Egia esan, bere amak zaharberritu eta birdiseinatu duen panpina da. X jaunak ikusgarritasuna ematen die bere ama maiteak egindako artelanei.
Elkarrizketa aurrera doan heinean, diseinua ukigarria, arropa edo objektu bat izan daitekeen moduan, baino zerbait gehiago dela esan digu. “Niretzat diseinua gauza esklusiboa da, diseinua gauza desberdinekin lotzen dut“. Berarentzat, dena dago diseinatuta eta guk geuk diseinatzen dugu geure burua. “Nahiko desberdina naizela uste dut, eta ni neu diseinatua nagoela iruditzen zait, gauza berdinak ez zaizkidalako gustatzen. 39 urte ditut eta ez dut guztien bizimodua jarraitzen, Instagram, sareak… “
Diseinu txartzat jotzen duena gaur egungo bizitza da, modu txarrean diseinatu dena, non homogeneizazioak zoriontsu izatea eragozten duen. Pentsatu gutako bakoitzak geure bizitzak diseinatzen ditugula eta etorkizunean diseinatzaileek bizitza orokorrean birdiseinatzen lan egin beharko luketela.
X Jaunaren gogoetekin gure bizitzaren diseinuaren inguruan gehiago hausnartu genezake, jabetzen al gara guk diseinatzen ditugula gure bizitzak? nola egiten da horiek diseinatzeko? Zenbat denbora behar duzu?
Gogoeta horri honako hau gehitzen dio: “Ni pixka bat diseinatu naiz, baina horrek ez du esan nahi eboluzionatzen jarrai ez dezakedanik, orain nire itxurarekin nahiko arduragabetuta nabil, denborarik ez dudalako, ez nahi ez dudalako. Bizitzan gauza asko gertatzen dira eta azkenean konturatzen zara garrantzitsuena zoriontsu izatea dela”. Haren arabera, diseinuak ez du amaierarik, etengabe eboluzionatzen ari den prozesua da, eta hori guztia landu eta zaindu egin behar da.
Zoriontasunaren diseinatzaile izan gaitezke?
Eskerrik asko inspirazioagatik eta galdera hauetara eramateagatik X Jauna.
Oro har, diseinuarekin lotutako ekitaldietan, gauza berak erakartzen gaitu: diseinatzaileok soilik goaz. Gauza bera gertatzen da artearen esparruan, inguratzen gaituen munduarekin muga ikusezin bat balego bezala, diseinuaren zale ez diren pertsonen bizitzetatik kanpo balego bezala.
Arrazoi posible batzuk irudika genitzake:
Diseinu hitza bakoitzarentzat desberdin ulertuko balitz bezala
Charles Eames diseinatzaileak zioen “diseinua elementuak antolatzeko eta helburu zehatz batzuk lortzeko egitasmoa da”. Bestalde, Thérèse Filiatreauk (diseinatzaile baten ama), honako hau esan digu: “diseinua existitzen den zerbait hobetzeko da” eta Unaik, Apitropiken bulegoko atezainak, zera dio: “ diseinua forma bat adierazteko modua da”. 3 pertsona eta diseinuaren 3 definizio.
Hipotesi horren inguruan sortu da, hain zuzen ere, Disoinua, BBDW22 programazioaren parte, Bilbo-Bizkaian, diseinuak bakoitzari zer esan nahi dion aurkitzeko.
Diseinu hitza nonahi erabiltzen da, eta Disoinuaren bidez diseinu gisa ulertzen eta ikusten dena baino urrunago joan nahi dugu, xehetasunak aurkitu. Diseinu hitza kalean nola entzuten den, nola erabiltzen den eta zer bibrazio, oihartzun eta bihotzeko sortzen duen pertsonengan.
Egoeraren analisia egiteko, landa esplorazio bat egiten ari gara Wallapopeko iragarkietan “diseinu” hitza erabili duten pertsonei elkarrizketak egiten. Honako hauek dira egindako galderen adibideak: Zein objektu mota dira diseinu hitza dauketen iragarkiek? Zergatik saltzen dituzte objektu horiek? Zein harreman daukate diseinuarekin? Haien eguneroko bizitzetan, zeintzuk dira diseinu on eta txar baten adibideak? Zer esan nahi du diseinu hitzak?
Gure helburua hautatutako pertsona bakoitza fisikoki ezagutzera eta elkarrizketatzera joatea da, eta elkarrekin diseinuaren, bere esanahiaren eta pertsonaren bizitzaren diseinuaren inguruan hausnartzea.
Bilbo-Bizkaia Design Week 20222an, erakusketa bat egingo da Bilboko metro geltoki batean (laster iragarriko ditugu lekuak eta datak), non hirian eta inguruetan diseinua idatzi eta saltzen duten pertsonekin sortu diren istorio eta hausnarketak partekatuko ditugun.
Online eta kaleko ekintza parte hartzaile batek diseinuaren inguruko elkarrizketa aberastuko du.
Gainera, gaurtik aurrera, ikerketaren aurrerapen guztiak jarraitu ahal izango dira gure ibilbidearen kuadernoan, baita ere Apitropikeko (@apitropik) eta Bilbao Bizkaia Design Coucileko (@bidceus) sare sozialetan, istorio eta gogoeten aurrerapenak partekatzen joango gara…
Esandakoa, pertsona bakoitzak ikuspegi desberdin bat du diseinuaren inguruan. Zein da zurea?
